دەسەڵاتدارانی هەرێمی کوردستان و پەیوەندیان بە هاوڵاتیان
هەڵکەوت عبدالواحید حمەعلی
لە دوای دامەزراندنی هەرێمی کوردستان، زۆر هاوڵاتی هیوایان هەبوو کە سیستەمێکی دادپەروەرانە، یاسایی و خزمەتگوزاریی باشتر بۆیان دابین بکرێت. بەڵام بە تێپەڕبوونی ساڵان، زۆر جار ئەو هیواکانە گۆڕان بە ناڕەزایی و پرسیارکردن لەسەر شێوازی دەسەڵاتدارێتی پارتی و یەکێتی.یەکێک لە گەورەترین کێشەکان ئەوەیە کە دەسەڵات لە دەستی دوو حزبێکی دیاریکراو کۆبووەتەوە و زۆر جار بەرژەوەندی حزبی و کەسی پێش بەرژەوەندی گشتی هاوڵاتیان خراوەتە پێش. ئەمەش بووەتە هۆی ئەوەی یاسا و دامەزراوەکان بە باشی جێبەجێ نەکرێن و دادپەروەری لاواز بێت.لە بوارە ئابوورییەکاندا، هاوڵاتیان تووشی کێشەی گرانبەهایی، موچە دواکەوتووەکان و نەبوونی دڵنیایی لە داهاتوودا بوون، لە کاتێکدا زۆر جار باس لە سامان و سەرچاوە گەورەکانی هەرێم دەکرێت. ئەمە پرسیاری گەورە دروست دەکات لەسەر شێوازی بەڕێوەبردنی سامانە گشتییەکان و ڕۆڵی دەسەڵاتدارانی حزبی لەو بارەدا.لە بوارە ئازادییەکانیشدا، زۆر جار ڕاپۆرت دەدرێت لەسەر سنووردارکردنی ئازادی ڕادەربڕین، ڕۆژنامەنووسان و چالاکوانانی مەدەنی، کە ئەمەش دوورە لە ئەو بانگەشەیەی کە دەسەڵاتدارانی هەرێم دەکەن لەسەر دیموکراسی و مافی مرۆڤ.لە کۆتاییدا، پێویستە پارتی و یەکێتی وەک دەسەڵاتدارانی سەرەکی هەرێم، خۆیان بەرپرسیار بزانن بەرامبەر بە هاوڵاتیان، نا بەرامبەر بە بەرژەوەندی حزبی. گەشەپێدانی هەرێم و دڵنیایی هاوڵاتیان تەنها لە ڕێگەی دادپەروەری، شەفافیەت، یاسا و گوێگرتن لە دەنگی خەڵکدا دێت.


